2569/05/22

Sulkowsky's Morpho

 **ผีเสื้อ Morpho Sulkowskyi** (หรือที่รู้จักในชื่อภาษาอังกฤษว่า **Sulkowsky's Morpho** และชื่อภาษาจีนบนป้ายคือ **夜明珠闪蝶**) ซึ่งเป็นหนึ่งในสายพันธุ์ผีเสื้อที่มีความสวยงามและโดดเด่นมากด้วยปีกสีฟ้าเหลือบมุกและสะท้อนแสงแวววาว


ข้อความบนแผ่นป้ายได้บรรยายข้อมูลทางวิทยาศาตร์ ถิ่นที่อยู่อาศัย และผู้ค้นพบไว้โดยสรุป ดังนี้ครับ:
## 1. ข้อมูลทั่วไปและถิ่นที่อยู่อาศัย (ด้านบนสุด)
 * **สายพันธุ์:** เป็นผีเสื้อเขตร้อนชื้น (Neotropical butterfly) พบในประเทศโคลอมเบีย, เอกวาดอร์ และเปรู
 * **พฤติกรรม/แหล่งที่อยู่:** เป็นสายพันธุ์ที่เชี่ยวชาญในการอาศัยอยู่ในป่าเมฆ (Cloud Forest) แถบเทือกเขาแอนดีส (Andes) ที่ระดับความสูงเหนือน้ำทะเลตั้งแต่ 800 ถึง 1,500 เมตร (และพบได้สูงถึง 3,500 เมตร)
 * **ข้อสังเกต:** ผีเสื้อสายพันธุ์ *Morpho sulkowskyi* และ *Morpho lympharis* เป็นผีเสื้อสกุล Morpho เพียงสองชนิดเท่านั้นที่อาศัยอยู่ในระบบนิเวศแบบนี้ และอาจเป็นสายพันธุ์ย่อยของกันและกัน (Conspecific) นอกจากนี้ยังมีสายพันธุ์ย่อยและรูปแบบอื่น ๆ อีกหลายชนิดที่ได้รับการบันทึกไว้
## 2. การจัดจำแนกทางวิทยาศาสตร์ (ด้านซ้ายมือ)
 * **Domain (โดเมน):** Eukaryota (ยูแคริโอต)
 * **Kingdom (อาณาจักร):** Animalia (สัตว์)
 * **Phylum (ไฟลัม):** Arthropoda (สัตว์ขาข้อ)
 * **Class (ชั้น):** Insecta (แมลง)
 * **Order (อันดับ):** Lepidoptera (ผีเสื้อและมอธ)
 * **Family (วงศ์):** Nymphalidae (ผีเสื้อขาหน้าพู่)
 * **Genus (สกุล):** *Morpho*
 * **Species (ชนิด):** *M. sulkowskyi*
## 3. ประวัติผู้ค้นพบ: Vincenz Kollar (ช่วงกลาง-ล่าง)
 * **Vincenz Kollar** เป็นนักกีฏวิทยา (ผู้เชี่ยวชาญด้านแมลง) ที่ให้ความสนใจเป็นพิเศษกับแมลงที่มีความสำคัญทางเศรษฐกิจ โดยเฉพาะแมลงในป่า
 * เขาเคยดำรงตำแหน่งเป็นภัณฑารักษ์ (Curator) ของพิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ธรรมชาติในกรุงเวียนนา (Natural History Museum in Vienna)
 * เขารวบรวมและอธิบายลักษณะของแมลงสายพันธุ์ใหม่ ๆ มากมาย โดยเฉพาะแมลงที่ได้มาจากการสำรวจของคณะเดินทางสัญชาติออสเตรียในประเทศบราซิลช่วงปี 1817–1835 (Austrian Brazil Expedition)
## 4. วิทยาศาสตร์เบื้องหลังความงามของปีก (ด้านล่างสุด)
 * **สีของปีก:** สีตามธรรมชาติของผีเสื้อชนิดนี้จริง ๆ แล้วคือ **สีขาวที่มีความแวววาวแบบโฮโลแกรม (Holographic shine)**
 * **การสะท้อนแสง:** ความสามารถในการเรืองแสงและการเปลี่ยนสีเหลือบพราย (Iridescent fluorescence) ที่งดงามนี้ เกิดจากสองส่วนร่วมกัน คือ **โครงสร้างระดับนาโน (Nanostructure) บนเกล็ดปีก** และ **สารสีเรืองแสง (Fluorescent pigments)** * โดยสารสีหลักที่ทำให้ปีกสะท้อนแสงสีฟ้าประกายนี้เรียกว่า L-erythro-biopterin พร้อมกับมีส่วนประกอบย่อยของสาร pterin และ isoxanthopterin
> **เกร็ดความรู้เพิ่มเติม:** ผีเสื้อกลุ่ม Morpho ขึ้นชื่อเรื่อง "สีเชิงโครงสร้าง" (Structural Color) คือปีกของมันไม่ได้มีเม็ดสีฟ้าตรง ๆ แต่ผิวปีกมีโครงสร้างขนาดเล็กจิ๋วที่ทำหน้าที่หักเหแสงสีฟ้าเข้าตาเรา ทำให้เราเห็นมันเป็นสีฟ้าสะท้อนแสงที่สดใสและเปลี่ยนเฉดสีไปตามมุมมองครับ ตัวจริงที่อยู่บนป้ายจัดแสดงนี้สวยงามมาก ๆ ครับ

ไม่มีความคิดเห็น: